Historyczne


Historia TNOiK PDF Drukuj Email

          TNOiK został założony 20 kwietnia 1925 r. jako Instytut Naukowej Organizacji przy Muzeum Przemysłu i Rolnictwa w Warszawie. Była to jedna z pierwszych na świecie profesjonalnych organizacji skupiających menedżerów. (Wcześniej istniało 15 kół naukowej organizacji pracy przy stowarzyszeniach techników (poprzednik obecnej Naczelnej Organizacji Technicznej). Koła te połączyły się w Komitet Wykonawczy Zrzeszenia Naukowej Organizacji, który zwołał w dniach 6-8 grudnia 1924 r. I Polski Zjazd Naukowej Organizacji (brało w nim udział 500 osób).
          W statucie Instytutu określono, że władzami statutowymi INO są:

          - Kuratorium Instytutu,
          - Zebranie Ogólne Członków Instytutu,
          - Rada Instytutu,
          - Dyrektor.

         Na posiedzeniu członków Instytutu w dniu 12 grudnia 1925 roku pierwszym Dyrektorem INO został profesor Karol ADAMIECKI -  profesor Politechniki Warszawskiej, prekursor współczesnych nauk o zarządzaniu, twórca teorii harmonizacji. Funkcję tę Karol ADAMIECKI pełnił nieprzerwanie do swojej śmierci w dniu 16 maja 1933 r. Na członków Rady Instytutu wybrano: profesora Karola ADAMIECKIEGO, profesora Stefana BIEDRZYCKIEGO, inż. Piotra DRZEWIECKIEGO, inż. Wacława HAUSZYLDA i profesora Zygmunta SOCHACKIEGO.
  Karol Adamiecki
          Działalność statutowa Instytutu obejmowała sferę popularyzatorską, szkoleniową, naukowo-dydaktyczną oraz wydawniczą. W 1926 r. profesor Karol ADAMIECKI powołał do życia miesięcznik „Przegląd Organizacji” - dziś jeden z najstarszych periodyków na świecie. Profesor - wraz z H. HOOVEREM i T. MASARYKIEM - był także współzałożycielem i pierwszym wiceprezesem Światowej Rady Zarządzania (World Management Council - CIOS), z której wyodrębniła się Europejska Rada Zarządzania (European Council of Management - CECIOS) - obecnie European Management Association (EMA). Siedzibą INO był, zakupiony w 1927 roku, lokal biurowy w Warszawie przy ulicy Mokotowskiej 51/53.
          W czerwcu 1933 r. INO uzyskał samodzielność i osobowość prawną, jednocześnie zmieniając nazwę na Instytut Naukowy Organizacji i Kierownictwa. W tym kształcie funkcjonował do końca sierpnia 1939 roku, do wybuchu II wojny światowej. Instytut położył ogromne zasługi dla rozwoju teorii i praktyki zarządzania w Polsce przed wojną. Związani z nim byli najwybitniejsi przedstawiciele świata nauki i praktyki zarządzania. Pierwszym Prezesem INOiK w latach 1933-1938 był inż. Piotr DRZEWIECKI. Członkiem honorowym Instytutu był Prezydent II Rzeczypospolitej Polskiej prof. Ignacy MOŚCICKI.
          Po wojnie, już w pierwszym kwartale 1945 r., wznowiono działalność INOiK-u w Krakowie (Warszawa była zrujnowana), a jego prezesem został Stanisław BIEŃKOWSKI, profesor Krakowskiej Akademii Handlowej. Zaczęły też tworzyć się i prężnie działać oddziały w Warszawie, Katowicach, Poznaniu, Łodzi i Gdańsku. W 1947 r. centralę przeniesiono do Warszawy, a następnie zmieniono nazwę Instytutu na Towarzystwo Naukowe Organizacji i Kierownictwa - wobec zastrzeżenia w ówczesnym czasie nazwy Instytut tylko dla państwowych placówek naukowo-badawczych. Niestety od 4 grudnia 1949 r. do 19 maja 1957 r. działalność TNOiK-u była zawieszona ze względów politycznych, oskarżono bowiem Towarzystwo o „propagowanie fałszywych poglądów organizacyjnych”. TNOiK jako organizacja propagująca „niebezpieczne” kapitalistyczne zasady nauki organizacji zmuszone zostało do likwidacji. Reaktywowanie TNOiK nastąpiło na zebraniu organizacyjnym w dniu 17 lutego 1957 roku. Tymczasowy Zarząd opracował nowy Statut i TNOiK został wpisany przez władze m.st. Warszawy do rejestru stowarzyszeń w dniu 6 kwietnia 1957 r. pod numerem 467. Na pierwszym, po ponownym utworzeniu TNOiK, Walnym Zebraniu Członków podjęto uchwałę stwierdzającą, że TNOiK jest kontynuatorem działalności Towarzystwa zlikwidowanego w 1949 roku, które nosiło wcześniej nazwy - Instytut Naukowy Organizacji i Kierownictwa, Instytut Naukowej Organizacji i Kierownictwa i Instytut Naukowej Organizacji założonego w 1925 roku przez Karola ADAMIECKIEGO. Od 1957 r. TNOiK realizował swoją misję wspierania rozwoju teorii i praktyki zarządzania.
          W PRL właśnie to TNOiK stanowił organizację integrującą ludzi nauki, korzystających z zachodniej myśli organizatorskiej i ludzi praktyki (głównie kadry dyrektorskiej), szukających możliwości zdobywania nowoczesnej wiedzy i doskonalenia praktyki kierowniczej. Dzięki pośrednictwu ówczesnego przewodniczącego Polskiej Akademii Nauk profesora Tadeusza KOTARBIŃSKIEGO, w 1960 roku TNOiK-owi została powierzona rola „przewodnika społecznego ruchu dobrej roboty”. Od 1981 roku Towarzystwo włączyło się w reformowanie gospodarki i państwa, podejmując na nowo działalność w zakresie doradztwa organizacyjnego. W końcu 1987 roku TNOiK otrzymał statut organizacji wyższej użyteczności publicznej. Po ponad sześćdziesięciu latach od ostatniego Zjazdu Naukowej Organizacji, w dniach 14-15 października 1988 roku odbył się w Toruniu III Kongres Organizatorów.
          W latach dziewięćdziesiątych proces transformacji gospodarczej oraz perspektywa integracji z Unią Europejską stworzyły nowe szanse rozwoju dla TNOiK.
          W grudniu 2000 roku TNOiK został uhonorowany medalem Tadeusza KOTARBIŃSKIEGO przyznawanym przez Komitet Nauk Organizacji i Kierownictwa w dziedzinie organizacji i zarządzania.
          W lipcu 2004 roku TNOiK otrzymał status organizacji pożytku publicznego. Niestety, z powodu trudności w dostosowaniu się do ustawowych wymogów w maju 2005 roku zrezygnowano z tego przywileju.
          Aktualnie w strukturach Towarzystwa funkcjonuje 16 oddziałów terenowych realizujących statutowe cele TNOiK. Domeną TNOiK są, profesjonalnie prowadzone, szkolenia w formie seminariów i kursów z dziedziny zarządzania.

Opracowano w oparciu o:
- opracowanie profesora Mariana EGEMANA pt. „INO-INOiK-TNOiK . Materiały i dokumenty 1925-1985”
- artykuły publikowane w „Przeglądzie Organizacji”
- historyczną dokumentację TNOiK

 
Rodowód wielu Oddziałów Towarzystwa sięga okresu przedwojennego PDF Drukuj Email

 

  • pierwsze krajowe delegatury INOiK powstały w Katowicach (1931 rok, zlikwidowana w 1932 roku i ponownie reaktywowana w końcu 1933 roku) i we Lwowie,
  • we wrześniu 1937 roku pod egidą INOiK powstaje w Katowicach Towarzystwo Naukowej Organizacji i Kierownictwa. Była to raczej samodzielna organizacja deklarującą współpracę z INOiK,
  • pierwszym oddziałem INOiK był Oddział Warszawski utworzony wiosną 1945 roku z siedzibą w Warszawie przy ul. Niemcewicza 9.
    Na pierwszego Dyrektora Oddziału Warszawskiego został powołany profesor Zygmunt ZBICHORSKI
  • w krótkim czasie powstały kolejne Oddziały:
    ŚLĄSKI (12 sierpnia 1945 r. w Bytomiu z siedzibą przy Placu Strzelców Bytomskich, a od maja 1946 roku w Katowicach przy ul. Wojciechowskiego 96),
    w ŁODZI (29 października 1945 r. z siedzibą przy ul. Roosevelta 11/13),
    w GDAŃSKU (z siedzibą we Wrzeszczu przy ul. Sienkiewicza 6),
    w POZNANIU Wały (21 marca 1946 roku z siedzibą przy ul. Zygmunta Augusta 2-3) oraz
    we WROCŁAWIU (7 lutego 1949 roku z siedzibą przy ul. Kościuszki 34),
  • 17 czerwca 1957 roku powołano Oddziały w Warszawie, Katowicach, Poznaniu, Krakowie i Gdańsku,
  • w 1960 roku funkcjonowało już 12 Oddziałów (Bydgoszcz, Gdańsk, Kielce, Kraków, Katowice, Lublin, Łódź, Opole - 21.03.1958 r., Poznań, Szczecin. Warszawa, Wrocław), jako kolejny (4 kwietnia 1960 roku) powstaje Oddział TNOiK w Zielonej Górze,
  • 12 stycznia 1970 roku powstaje Oddział TNOiK w Koszalinie.
 
Towarzystwo nie zawsze było samodzielne i niezależne PDF Drukuj Email

 

  • Towarzystwo jest de facto organizacją non-profit od 1962 roku. Przez pierwsze trzy lata po powstaniu (1925-1928) otrzymywało dotacje od instytucji i osób fizycznych na uruchomienie działalności i funkcjonowanie.
  • W 1949 roku subwencja od Prezydium Rady Ministrów.
  • W latach 1959-1960 dotacja od Polskiej Akademii Nauk pokrywała w około 20% kosztów TNOiK,
  • W latach 1961-1964 Polska Akademia Nauk udzielała wytycznych co do stawek wynagrodzeń pracowników zatrudnionych w TNOiK.
 
W TNOiK zawsze dbano o wizerunek i uznanie dla dorobku naukowego PDF Drukuj Email

 

  • pierwszym konkursem TNOiK (w pewnym sensie poprzednikiem obecnego Konkursu Nagród Naukowych TNOiK) był ogłoszony w marcu 1946 roku Konkurs na popularny podręcznik naukowej organizacji pracy. Główna nagroda Konkursu wynosiła 10.000 zł.
  • Najwyższe odznaczenie TNOiK przyznawane za dorobek naukowy - Medal imienia KAROLA ADAMIECKIEGO został ustanowiony uchwałą Zarządu Głównego w dniu 5 października 1978 roku.
    Pierwszą osobą odznaczoną Medalem był profesor Tadeusz KOTARBIŃSKI (29.11.1979 r.)
    Przez lata 1979-2005 Medalem uhonorowano 76 naukowców.
  • I edycja Konkursu Nagród Naukowych TNOiK imienia Karola Adamieckiego została ogłoszona w 1984 roku.
 
Na przestrzeni czasu zmianom ulegała również struktura władz statutowych i kategorie członków PDF Drukuj Email

 

  • W pierwszym okresie istnienia władzami INO było:
    1. Kuratorium  Instytutu,
    2. Zebranie Ogólne Członków Instytutu,
    3. Rada Instytutu,
    4. Dyrektor.
    Pierwszym Dyrektorem INO był profesor Karol ADAMIECKI,
  • Po przekształceniu w samodzielną instytucję, w końcu 1933 roku INOiK posiadał 135 członków w kilku kategoriach:
    - 3 Członków  Honorowych,
    - 75 Członków Zwyczajnych (osoba fizyczna posiadająca dorobek w dziedzinie organizacji i kierownictwa),
    - 20 Członków Nadzwyczajnych (osoba fizyczna przyczyniająca się swoim dorobkiem naukowym lub praktycznym do postępu w dziedzinie organizacji i kierownictwa),
    - 16 Członków Protektorów (osoby fizyczne lub prawne wpierające INO),
    - 21 Członków Zagranicznych.
  • W czerwcu 1938 roku poprzez zmiany w Statucie wprowadzono nowe organy władzy tj:
    1. Walne Zgromadzenia (zwoływane co roku)
    2. Zarząd Instytutu (organ kierująco- zarządzający w składzie 9 osobowym wybieranym spośród Członków Honorowych i Zwyczajnych)
    3. Radę Naukowo-Techniczną (organ opiniujący w ilości 5 członków i 2 zastępców)
    4. Dyrekcję
    5. Komisję Rewizyjną
    6. Komisję Kwalifikacyjną (opiniującą kandydatów na członków)
    7. Komisję Rozjemczą
    Wprowadzono trzyletnią kadencyjność władz i Rady, z tym, że w Zarządzie co roku ustępowało trzech członków - w pierwszym roku dwóch według starszeństwa wyboru i jeden w drodze losowania i w pozostałych latach trzech według starszeństwa wyboru. Ustępujący członkowie mogli być wybierani ponownie - Walne Zebranie zwoływane było co roku. Zarząd wybierał ze swojego grona Prezydium  w składzie – Prezes i Wiceprezes,
  • Pierwszym Prezesem INOiK w 1938 roku został inż. Piotr DRZEWIECKI a pierwszym przewodniczącym Rady Naukowo-Technicznej inż. Edwin HAUSWALD
  • 3 września 1948 roku wprowadzone zostają oddziałowe władze Towarzystwa tj. Doroczne Zebranie Oddziału, Rada Oddziału i Dyrektor Oddziału.
    Ponadto wprowadzono nową kategorię członka – Członek Korespondent – osoba-informator o praktycznych i naukowych osiągnięciach z zakresu organizacji i kierownictwa w kraju i za granicą,
  • Po reaktywowaniu TNOiK wprowadzono następujące kategorie członków:
    1. członek zwyczajny,
    2. członek honorowy,
    3. członek nadzwyczajny (czynne i bierne prawo wyborcze tylko w Oddziale),
    4. członek współpracujący (osoba, która informuje Towarzystwo o osiągnięciach w dziedzinie organizacji i kierownictwa w kraju i za granicą),
    5. członek popierający (osoba, która udziela poparcia Towarzystwu posiada czynne prawo wyborcze tylko w Oddziale),
  • Wprowadzenie do Statutu zapisu o demokratycznie wybieranych delegatach na Walne Zgromadzenia nastąpiło na Nadzwyczajnym Walnym Zgromadzeniu w dniu 26 listopada 1961 roku, 
  • Składki członkowskie w TNOiK zostały wprowadzone dopiero od 1 stycznia 1962 roku,
  • Obecne nazewnictwo ciał statutowych TNOiK zostało przyjęte na Walnym Zebraniu w lutym 1968 roku. Od tego momentu organami władz Towarzystwa są: Zarząd Główny, Główna Komisja Rewizyjna, Główny Sąd Koleżeński  i organ doradczy Główna Rada Naukowa oraz Komisje Naukowe. Na szczeblu Oddziałów zastosowano nazewnictwo ciał statutowych odpowiednio,
  • Istotną zmianą wprowadzoną w 1968 roku, ważną z uwagi na fakt likwidacji w 1949 roku, był zapis w Statucie wprowadzający zabezpieczenie przed „szybką” likwidacją TNOiK. Zapis ten o tym, że decyzja o likwidacji TNOiK musi być podjęta przez Walne Zebranie w głosowaniu większością 2/3 głosów uprawnionych osób  przy obecności co najmniej połowy uprawnionych funkcjonuje do dziś,
  • Pierwszymi Członkami Honorowymi Towarzystwa (rok nadania 1933) byli Prezydent RP profesor Ignacy MOŚCICKI, profesor Henry LE CHATELIER i inż. Piotr DRZEWIECKI,
  • W historii Towarzystwa tytuł PREZES HONOROWY TNOiK piastowali profesor Tadeusz KOTARBIŃSKI (tytuł nadany w 1977 roku), profesor Andrzej ZALEWSKI (tytuł nadany w 1977 roku) i profesor Zygmunt ZBICHORSKI (tytuł nadany w 1983 roku),
  • Aktualnie TNOiK posiada 35 Członków Honorowych 
 
« pierwszapoprzednia12następnaostatnia »

Strona 1 z 2